Kapıağası Yakub Ağa Hamamı

Kapıağası Yakub Ağa Hamamı, şimdiki adı Kocamustafapaşa olan Samatya semtinde, Aksaray’dan Yedikule’ye uzanan caddenin sağındadır.

Ağa Hamamı, Mimar Sinan’ın eserlerini kaydeden tezkirelere göre 16. YY’da Kapıağası Yakub Ağa tarafından Mimar Sinan’a yaptırılmıştır Glück yaptıranın adı hakkında bazı şüpheler ileri sürmekle beraber, gerek Adsız Risale’de gerek Tuhfetü’l Mimarin’de ve gerek Tezkiretü’l Ebniye’de burası “Sulumanastır’da Kapuağası Yakub Ağa Hamamı” adıyla kayıtlıdır. yalnız tezkirenin yazma bir nüshasında kurucunun adı Mahmud olarak yazılmıştır A. Kuran hangi kaynaktan aldığını belirtmeksizin (soru işareti ile) yapım tarihini 1547 olarak gösterir.

Glück, 1916-1917 yıllarında İstanbul hamamlarını incelediği sırada harap durumda ve kapalı olan erkekler kısmına girememiş, kullanılmayan kadınlar kısmını inceleyerek yalnızca bu bölümün plan ve kesitini çıkarmıştır. İçinde bulunduğumuz yüzyılın başlarında işler durumda olan hamam kapatılarak büyük ölçüde değişiklikler yapılmak suretiyle dökümhane ve atölye haline getirilmiş. 1980’li yıllarda boşaltılmış ve kaderine terk edilmiştir.

1985′ te son sahibi hamamın arkasında bulunan boş arazide yeni bir yapı inşasını ve bu arada hazırlanan projeye göre hamamın kendi tarafından restore edilmesini teklif etmiş ve bu tasarı Anıtlar Kurulu’nca kabul edilmişken, yeniden kurulan kurul tarafından 2.8.1990’da alınan 2024 sayılı kararla, cadde ile hamam arasına 4-5 katlı yeni bir yapı inşasına izin verilerek, Mimar Sinan’ın bu eseri hem görülemez duruma sokulmuş, hem de hamam anlaşıldığı kadarıyla kısmen tahribe uğramıştır.

Ağa Hamamı kendi türünün İstanbul’daki en güzel örneklerinden biri olarak tanınıyordu. Nitekim ressam Thomas Allom’un (1804-1872), R. Walsh’ın kitabı için çizerek çelik gravür olarak hakkedilen bir resminde, Samatya Hamamı başlıklı metnin yanında bu hamamın soyunma yerini (camekan) canlı bir görünüşle tasvir ettiği genellikle kabul edilirse de, ayrıntılarda uyarsızlıklar olduğundan bu husus biraz şüphelidir. Söylendiğine göre, erkekler kısmının yanındaki arsada, evvelce fıskiyeli havuzlu bir de bahçesi vardı.

Ağa hamamı normal bir çifte hamamdır. Yan yana bitişik olan iki kısımda eşit ölçülerde ve tamamen birbirinin benzeridir. Tek ve müşterek bir külhan her iki bölüme de hizmet eder. ortalarında birer şadırvan olduğu bilinen kare planlı soyunma yerlerine ters yönlerdeki kapılardan girilir. Erkekler kısmının eski gösterişli durumu Allom’un gravüründe açık biçimde belirlidir. Bu gravürde görülen soyunma yeri içinde daire halinde sıralanan sütunlara sahip bir şadırvan vardır.

Samatya’da, Orgeneral Nazif Gürman Caddesi ile Müşir Süleyman Paşa Sokağı arasında yer alan bu yapı, Kapı Ağası Yakub Ağa tarafından yaklaşık 1545 yılında Mimar Sinan’a yaptırılmıştır. Hamamın geliri, ağanın Kadıköyü’ndeki deniz fenerine ve Eyüp’teki mektebine vakfedilmiştir. Beyoğlu’ndaki Ağa Hamamı da bu zat tarafından yaptırılmıştır.

Ağa Hamamı, geçmişte İstanbul’un en güzel ve en göz alıcı çifte hamamlarından biriydi. 1834’de İstanbul’a gelen ünlü İngiliz Ressam Thomas Allom hamamdan oldukça etkilenince, yapının camekân kısmının gravürünü yapmıştır.

I. Dünya Savaşı yıllarındaki olumsuz havadan etkilenerek kesintiye uğrayan hamam, o ara yeniden faaliyete geçirilerek 1940’a kadar çalıştırılmıştır. Bu tarihten sonra kapanan hamamın binası atölye, imalathane, dükkân olarak kullanılmıştır. Ön kısmı yıktırılarak yerine dükkânlar eklenmiştir. Günümüzde hamamın fevkalade güzellikteki camekân kısmının yerinde, hamamın ön cephesini tamamıyla örten yeni bir bina yükselmektedir. Daha sonra caddeye bakan bölümdeki kömür deposu olarak kullanılan ilave yapılar yıktırılmış, hamam aslına uygun restore edilmeye çalışılmış ve proje 2008’de tamamlanmıştır.

Hamam, geleneksel dokusu bozulmamış bir bölgede olması ve turistik açıdan da önemli bir merkezde bulunması nedeniyle çarşı-lokanta olarak yeniden işlevlendirilmiştir. 1910 yılında yıkılan cephe yerine, yapının taş dokusuna zıt bir taş malzemeyle ve farklı bir mimari tarzla hamamın cephesi ve çatı

Kapıağası Yakub Ağa Hamamı Adres Bilgileri

Adres: Kocamustafapaşa Mahallesi, Org. Abdurrahman Nafiz Gürman Cd. No:74, 34098 Fatih/İstanbul, Türkiye
Telefon: 0 533 322 29 42 – 0 532 235 44 30

Kapıağası Yakub Ağa Hamamı’na Nasıl Gidilir

Kapıağası Yakub Ağa Hamamı Yol Tarifi

Bir cevap yazın